Siri & Paul

Het kan zomaar ongemakkelijk worden, het lezen van herinneringen aan een geliefde die er niet meer is. De wereldliteratuur kent er vele voorbeelden van, goede én slechte. Bij die laatste categorie loop je als lezer het gevaar dat je gaandeweg met de schrijver medelijden gaat voelen, of zelfs een gevoel van plaatsvervangende schaamte ervaart. Maar eigenlijk kun je het de schrijver nauwelijks kwalijk nemen, het oproepen van zulke herinneringen zal immers vaak hebben plaatsgevonden onder emotionele stress. De afgelopen dagen luisterde ik naar Siri Hustvedt, die een kleine twaalf uur lang haar nieuwe boek Ghost Stories. A Memoir voorlas. Het bevat haar herinneringen aan haar echtgenoot Paul Auster, die in april 2024 overleed aan longkanker. 

Haar benadering is bijzonder. Vanzelfsprekend schrijft ze over haar man. Maar meer nog gaat het over Siri én Paul, de twee-eenheid. Met zijn dood is ook die gesneuveld. Dus ook een stukje van haar. Bovendien betrekt ze ook hun kinderen, plus zijn zoon uit een eerder huwelijk, erbij. En zelfs hun net geboren kleinkind, aan wie Auster enkele weken voor zijn overlijden een reeks brieven begint, om het te vertellen wie zijn ouders en grootouders zijn. Meer dan een begin wordt het niet, daarvoor blijkt de tijd opeens te ontbreken. Heel persoonlijk allemaal, en door Hustvedt voorgelezen met net dát beetje emotie dat passend is. 

Het uitzichtloze van de situatie, dat langzaamaan tot hen doordringt, komt het meest effectief tot uiting in de mailbreven die Hustvedt met enige regelmaat aan de familie en vrienden stuurt. Zij noemt die updates Bulletins from Cancer Land. Zwevend tussen ‘hoop’ en ‘uitbehandeld’ benutten ze de tijd vooral om zich hun leven samen te herinneren, al het mooie nog eens opnieuw te beleven.

Siri Hustvedt / Ghost Stories. A Memoir / Luisterboek, voorgelezen door de auteur / 11 uur en 58 minuten / Simon & Schuster Audio, via Storytel